ABC - Stoute schoenen
Edinburgh, Mons Meg
Over Mons Meg, de 15e-eeuwse bombarde, die Filips de Goede als huwelijkscadeau schonk aan de Schotse koning James II voor diens huwelijk met Maria van Egmont-Gelre, het achternichtje van de Bourgondische hertog.
Op de muren van het Kasteel van Edinburgh in Schotland, staat nog steeds een ijzingwekkend staaltje middeleeuws wapentuig: de Mons Meg. Dit 15e-eeuwse monster van een bombarde, ooit knalrood geverfd en ruim zes ton zwaar, was een van de grootste kanonnen van haar tijd en kon een kanonskogel van 150 kilogram tot 3,2 kilometer ver door de lucht slingeren. Ze is het zusje van onze Dulle Griet (‘Mad Meg’), die nog steeds te bewonderen is op de vrijdagsmarkt in Gent. Net zoals Griet werd zij gesmeed door wapenmaker Jehan Cambier in Mons, waaraan ze haar naam te danken heeft. Ze werd door hertog Filips de Goede besteld in 1449 en in 1457 door hem geschonken aan de Schotse koning James II als huwelijksgeschenk voor diens huwelijk met Maria van Egmont-Gelre. De hertog van Bourgondië was de grootoom van de bruid en was, zoals gewoonlijk, persoonlijk betrokken bij de huwelijksonderhandelingen.
Sarah, CC BY-SA 2.0, via Wikimedia Commons.
Mons Meg werd meteen ingezet. In 1460 liet James II zijn cadeau vervoeren naar het beleg van Roxburgh Castle, 80 kilometer verderop. Een helse onderneming: zelfs een span ossen kon haar niet meer dan 5 kilometer per dag vooruit krijgen. De koning kwam er tragisch aan zijn einde toen een van zijn andere kanonnen ontplofte.
Onder koning James IV werd ze weer van stal gehaald om Dumbarton Castle en daarna Norham Castle te lijf te gaan. Later diende ze nog in de vloot van James V, tot ze rond 1550 met pensioen mocht.
Toen Koningin Mary van Scotland in 1558 trouwde, vuurde ze haar laatste stenen kogel af over de stad ter viering. Die landde op de plek waar nu de Royal Botanic Garden ligt. Uiteindelijk brak haar loop in 1681, waardoor ze voorgoed het zwijgen werd opgelegd.
Nadat ze 75 jaar in Engeland verbleef, maakte Mons Meg een feestelijke terugkeer naar het Kasteel van Edinburgh in 1829. Ze werd als een heldin onthaald, begeleid door cavalerie en infanterie. Vandaag waakt Mons Meg, in stilte weliswaar, nog steeds over het kasteel, en herinnert ze haar bewonderaars aan de Bourgondische huwelijkspolitiek en Schotse strijdlust.
Met dank aan Herman Bruyland, Tom Hermans en Marie De Keulenaer.
Verder lezen?
Edinburgh Castle. Mons Meg.